Polityka rolna UE a zrównoważony rozwój rolnictwa w regionie wielkopolskim
DOI:
https://doi.org/10.14595/PES/04/020Abstrakt
Celem opracowania byłookreślenie wpływu instrumentów wspólnej polityki rolnej (WPR) na zrównoważony rozwój rolnictwa obszarów różniących się uwarunkowaniami zasobowymi w Wielkopolsce. W artykule postawiono hipotezę, że na obszarach o korzystnych uwarunkowaniach zasobowych rolnictwa w skali Wielkopolski, w latach 2004–2012, rolnicy częściej pozyskiwali środki finansowe z UE w ramach działań proefektywnościowych, niż rolnicy z obszarów o niekorzystnych uwarunkowaniach zasobowych rolnictwa w skali regionu wielkopolskiego. Z kolei rolnicy w obszarów o niekorzystnych uwarunkowaniach zasobowych rolnictwa częściej pozyskiwali środki finansowe z UE w ramach działań prośrodowiskowych, niż rolnicy z obszarów o korzystnych uwarunkowaniach zasobowych rolnictwa w skali regionu wielkopolskiego. W związku z tym po integracji z UE następowała polaryzacja w stopniu zrównoważenia środowiskowego i ekonomicznego rolnictwa regionu wielkopolskiego. Badania dowiodły, że w latach 2004–2012 gospodarstwa z obszarów o korzystnych uwarunkowaniach zasobowych rolnictwa w Wielkopolsce korzystały częściej z środków finansowych na działania proefektywnościowe niż rolnicy indywidualni z powiatów o niekorzystnych uwarunkowaniach zasobowych rolnictwa w tym regionie. W przypadku środków finansowych na działania prośrodowiskowe pomiędzy indywidualnymi gospodarstwami rolnymi, z obszarów różniących się uwarunkowaniami zasobowymi rolnictwa w Wielkopolsce, różnice w zakresie wsparcia finansowego z UE były nieznaczne. W związku z tym przyjęto tylko pierwszą część hipotezy opracowania.
Projekt został sfinansowany ze środków Narodowego Centrum Nauki przyznanych na podstawie decyzji numer DEC-2012/07/D/HS4/01601
Bibliografia
BALICKI A. (2009), Statystyczna analiza wielowymiarowa i jej zastosowania społeczno-
-ekonomiczne, Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk.
Charakterystyka gospodarstw rolnych 2005–2007 (2006 i 2008), GUS, Warszawa.
CHOJNICKI Z., CZYŻ T. (1978), Podstawy metodologiczne zastosowania analizy czynnikowej,
[w:] Z. CHOJNICKI, T. CZYŻ, J. PARYSEK, W. RATAJCZAK, Badania przestrzennej
struktury społeczno-ekonomicznej Polski metodami czynnikowymi, PWN, Warszawa
– Poznań.
CZARNECKI A., STANNY M. (2011), Zrównoważony rozwój obszarów wiejskich Zielonych
Płuc Polski. Próba analizy empirycznej, Wyd. IRWiR PAN, Warszawa.
CZYŻ T. (1971), Zastosowanie metody analizy czynnikowej do badania ekonomicznej
struktury regionalnej Polski, Instytut Geografii Polskiej Akademii Nauk, „Prace Geograficzne”
nr 92.
CZYŻEWSKI A. (1983), Ekonomiczne podstawy procesów urbanizacji wsi w Polsce
Ludowej, Akademia Ekonomiczna w Poznaniu, Poznań.
CZYŻEWSKI A. (1976), Miasta wielkopolskie w Polsce Ludowej. Ekonomiczno-demograficzne
podstawy rozwoju w okresie 1946–1970, Państwowe Wydawnictwo Naukowe,
Warszawa-Poznań.
CZYŻEWSKI A., STROŃSKA-ZIEMANN J. (2016), Obszary wiejskie w podregionie pilskim
przed i po akcesji Polski do UE, Wyd. KPSW w Bydgoszczy, Bydgoszcz.
FERGUSON G., TAKANE Y. (1997), Analiza statystyczna w psychologii i pedagogice,
PWN, Warszawa.
Gospodarstwa rolne w Polsce na tle gospodarstw Unii Europejskiej – wpływ WPR
(2011–2014), GUS, Warszawa.
MEGGE M. (1965), Nowe dziedziny zastosowania analizy czynnikowej – sprawdzanie
hipotez dotyczących rozwoju gospodarczego, BKPZK PAN, Warszawa.
OKÓŃ J. (1964), Analiza czynnikowa w psychologii, PWN, Warszawa.
PANEK T. (2009), Statystyczne metody wielowymiarowej analizy porównawczej, Oficyna
Wydawnicza SGH, Warszawa.
Powszechny Spis Rolny (PSR) 2010. Obszary wiejskie (2011), GUS, Warszawa.
Raport z wyników Powszechnego Spisu Rolnego (PSR) 1996 oraz 2002 (1997 i 2003),
GUS, Warszawa.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu pilskiego na lata 2007–2015.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu chodzieskiego na lata 2011–2020.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu czarnkowsko-trzcianeckiego na
lata 2011–2020.
Strategia Rozwoju Społeczno-Gospodarczego powiatu wągrowieckiego na lata 2011–
2020.
Systematyka i charakterystyka gospodarstw rolnych (PSR) 2002 (2003), GUS, Warszawa.
ZAKRZEWSKA M. (1994), Analiza czynnikowa w budowaniu i sprawdzaniu modeli
psychologicznych, Wydawnictwo Naukowe UAM, Poznań.
Zmiany zachodzące w gospodarstwach rolnych w latach 2002–2010 (2011), GUS,
Warszawa.
Bibliografia
CZUBAK W., SADOWSKI A., WIGIER M. (2014), Inwestycje w rolnictwie polskim po integracji z Unią Europejską, Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, Poznań.
FIEDOR B., JOŃCZY R. (2009), Globalne problemy interpretacji i wdrażania koncepcji sustainable development, [w:] Rozwój zrównoważony, teoria i praktyka, B. Fiedor, R. Jończy (red.), Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu, Wrocław.
JÓZWIAK W. (2005), Dochody różnych grup polskich gospodarstw na tle dochodów gospodarstw starej Unii, „Sytuacja ekonomiczna i aktywność gospodarstw różnych grup polskich gospodarstw rodzinnych”, zeszyt 7, Warszawa.
Komisja Europejska (2008), Komunikat Komisji do Rady Parlamentu Europejskiego, Komitetu Regionów i Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego, Zielona księga w sprawie spójności terytorialnej. Przekształcenie różnorodności terytorialnejw siłę, COM(2008) 616, SEC(2008) 2550.
KOPIŃSKI J. (2010), Bilans azotu w Polsce na tle zmian intensywności produkcji rolniczej, Studia i Raporty IUNGPIB, zeszyt 20, Puławy.
MAJCHRZAK A., WYSOCKI F. (2007), Potencjał produkcyjny rolnictwa w województwie wielkopolskim, Roczniki Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu, tom IX, zeszyt 2.
KOZYRA J., SIEBIELEC G. (2014), Stan środowiska przyrodniczego na obszarach wiejskich, [w:] Nurzyńska I., Poczta W. (red.), „Polska wieś 2014. Raport o stanie wsi”, Wydawnictwo Scholar, Warszawa.
MAJCHRZAK A. (2015), Ziemia rolnicza w krajach Unii Europejskiej w warunkach ewolucji wspólnej polityki rolnej, Wydawnictwo PWN, Warszawa.
PAJEWSKI T. (2014), Programy rolnośrodowiskowe jako forma wspierania ochrony środowiska na terenach wiejskich, Zeszyty Naukowe Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej,nr 107, Warszawa.
PAWLEWICZ A., BÓRAWSKI P. (2013), Realizacja programu rolno środowiskowego w Polsce, Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu, tom XV, zeszyt 2, Warszawa.
POCZTA W., SIEMIŃSKI P., SIERSZCHULSKI J. (2012), Przestrzenne zróżnicowanie aktywności rolników w pozyskiwaniu środków unijnych na rozwój gospodarstw rolnych w Wielkopolsce na przykładzie działania „modernizacja gospodarstw rolnych, Journal of Agribusiness and Rural Development nr 3(25), Poznań.
Urząd Statystyczny w Poznaniu (2003b), Użytkowanie gruntów, powierzchnia zasiewów i pogłowie zwierząt gospodarskich województwo wielkopolskie, Wyd. Urzędu Statystycznego w Poznaniu, Poznań.
Urząd Statystyczny w Poznaniu (2003c), Ważniejsze dane o podregionach, powiatach i gminach województwa wielkopolskiego, Wyd. Urzędu Statystycznego w Poznaniu, Poznań.
Urząd Statystyczny w Poznaniu (2003d), Wybrane elementy sytuacji ekonomicznej gospodarstw rolnych; województwo wielkopolskie, Wyd. Wyd. Urzędu Statystycznego w Poznaniu, Poznań.
WITEK T. (1993), Waloryzacja rolniczej przestrzeni produkcyjnej Polski, [w:] Szalczyk Z. Zróżnicowanie warunków produkcji i zasobów rolnictwa w Wielkopolsce, [w:] Czyżewski A. (red.), Współczesne problemy agrobiznesu w Polsce, Wyd. Akademii Ekonomicznej w Poznaniu, Poznań 2001.
ZIĘTARA W., (2005), Kierunki i możliwości rozwoju gospodarstw mlecznych i trzodowych w Polsce, Roczniki Naukowe Stowarzyszenia Ekonomistów Rolnictwa i Agrobiznesu tom XVII, zeszyt 1, Warszawa.
Pobrania
Opublikowane
Numer
Dział
Licencja
Artykuły w Progress in Economic Sciences w wersji drukowanej i internetowej publikowane są w oparciu o zasady Open Access na licencji CC - Creative Commons Uznanie autorstwa, autorzy mogą dowolnie dysponować tekstami w wersji opublikowanej w czasopiśmie.
